Zakładanie firmy przez osobę niepełnoletnią — czy to możliwe

Niepełnoletni może wejść w biznes, ale nie działa w nim tak swobodnie jak dorosły. Największy haczyk nie leży w samym pomyśle na zarabianie, tylko w zdolności do czynności prawnych: podpisywaniu umów, składaniu wniosku do CEIDG, braniu odpowiedzialności za zobowiązania i załatwianiu spraw z urzędami.

Kiedy niepełnoletni może prowadzić firmę

W praktyce trzeba rozróżnić trzy sytuacje. Dziecko poniżej 13 lat nie ma zdolności do czynności prawnych, więc nie może samodzielnie zawierać umów ani prowadzić działalności tak, jak dorosły przedsiębiorca. Osoba od 13 do 18 lat ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych, co oznacza, że część działań wymaga zgody rodziców albo opiekunów prawnych. Pełną swobodę zyskuje dopiero osoba pełnoletnia, a wyjątkowo także małoletni, który uzyskał pełną zdolność do czynności prawnych przez zawarcie małżeństwa.

Da się więc założyć firmę przez osobę niepełnoletnią, ale w modelu, w którym rodzice lub przedstawiciele ustawowi realnie uczestniczą w procedurze. To nie jest formalność „dla papieru”. Ich zgoda wpływa na to, czy umowy będą skuteczne, czy kontrahent będzie chciał współpracować i czy bank, urząd albo platforma sprzedażowa zaakceptują takiego przedsiębiorcę bez dodatkowych wyjaśnień.

Najczęściej problem pojawia się nie przy samym pomyśle na biznes, ale przy pierwszych praktycznych krokach:

• podpisaniu umowy z klientem lub dostawcą,
• założeniu rachunku bankowego,
• korzystaniu z bramek płatniczych,
• zawieraniu umów abonamentowych,
• wynajmie lokalu, sprzętu lub magazynu,
• rejestracji konta firmowego w marketplace,
• przyjmowaniu odpowiedzialności za reklamacje i zwroty.

Jeżeli biznes polega na prostych usługach, sprzedaży rękodzieła albo działalności internetowej bez dużych zobowiązań, ścieżka jest względnie prosta. Jeśli wymaga kredytu, leasingu, drogich zakupów, zatrudniania ludzi albo umów na długi okres, ryzyko rośnie. Wtedy rodzic nie powinien ograniczać się do podpisu. Powinien rozumieć, na co dokładnie się zgadza.

CEIDG, zgoda rodziców i odpowiedzialność w praktyce

Jednoosobowa działalność gospodarcza osoby niepełnoletniej może zostać wpisana do CEIDG, ale wniosek składany w imieniu małoletniego wymaga udziału przedstawicieli ustawowych. To oni potwierdzają zgodę na rozpoczęcie działalności. W praktyce oznacza to, że niepełnoletni może widnieć jako przedsiębiorca, ale wiele czynności biznesowych i tak będzie wymagało wsparcia dorosłych.

Najbezpieczniej przyjąć prostą zasadę: im większe zobowiązanie, tym większa potrzeba wyraźnej zgody rodzica lub opiekuna. Sprzedaż drobnych produktów za kilkadziesiąt złotych to inny kaliber niż podpisanie rocznej umowy z operatorem, wynajęcie lokalu albo zakup towaru za kilka tysięcy złotych.

Przed rejestracją trzeba ustalić co najmniej:

• kto podpisuje umowy z klientami i kontrahentami,
• jaki będzie adres działalności,
• jaki kod PKD najlepiej opisuje biznes,
• czy sprzedaż wymaga kasy fiskalnej, VAT, koncesji, licencji albo wpisu do rejestru działalności regulowanej,
• kto będzie pilnował podatków, faktur, zwrotów i reklamacji,
• czy działalność nie wejdzie w obszar zbyt ryzykowny dla osoby niepełnoletniej.

Sama rejestracja firmy nie kosztuje. Wpis do CEIDG jest bezpłatny. Koszty pojawiają się później: księgowość, konto, narzędzia, składki, podatki, regulaminy sklepu, oprogramowanie, prowizje platform sprzedażowych. Przy małym biznesie internetowym da się startować niskim kosztem, ale tylko wtedy, gdy model jest prosty i nie wymaga dużych zakupów na zapas.

Największy błąd? Rejestrowanie firmy „bo wygląda poważniej”, zanim pojawią się regularne przychody. Firma daje wiarygodność, ale od razu dokłada obowiązki. Jeśli nastolatek dopiero testuje pomysł, lepiej najpierw sprawdzić, czy klienci naprawdę płacą, czy produkt się powtarza i czy rodzic jest gotów przejąć część formalności.

Działalność nierejestrowana jako pierwszy test biznesu

Dla wielu niepełnoletnich lepszym pierwszym krokiem nie jest firma w CEIDG, tylko działalność nierejestrowana. To dobry wariant, gdy sprzedaż jest drobna, nieregularna i nie wymaga zezwoleń. Od 2026 roku limit przychodów dla działalności nierejestrowanej wynosi 10 813,50 zł brutto kwartalnie, czyli 225% minimalnego wynagrodzenia. Liczy się przychód należny w kwartale, a nie dochód po odjęciu kosztów.

Ta forma ma sens, gdy:

• pomysł jest jeszcze testowany,
• przychody mieszczą się w limicie,
• działalność nie wymaga koncesji, licencji ani specjalnego wpisu,
• nie była wcześniej prowadzona zarejestrowana działalność gospodarcza w ostatnich 60 miesiącach,
• skala sprzedaży nie wymusza stałych umów, magazynu, pracowników albo dużych zobowiązań.

Nie oznacza to jednak „zarabiania bez zasad”. Trzeba prowadzić prostą ewidencję sprzedaży, rozliczyć przychód w PIT, obsługiwać reklamacje i pamiętać o prawach konsumenta. Jeżeli nastolatek sprzedaje przez internet, musi też uważać na regulaminy platform, płatności, dane osobowe i zwroty. To są rzeczy, które zwykle wychodzą dopiero po pierwszej reklamacji albo sporze z klientem.

Decyzja graniczna jest prosta: jeśli sprzedaż jest okazjonalna i mieści się w limicie, działalność nierejestrowana wystarczy na start. Jeśli przychody zaczynają się powtarzać, pojawiają się większe zamówienia, B2B, faktury, reklamy, stała oferta i ryzyko przekroczenia limitu, trzeba przygotować przejście do CEIDG. Nie na ostatni dzień. Lepiej zrobić to zanim chaos w dokumentach zacznie kosztować więcej niż sama księgowość.

Więcej informacji na: instagram.com/hdbizne

FAQ

Czy osoba niepełnoletnia może założyć jednoosobową działalność gospodarczą?
Tak, ale zwykle wymaga to udziału rodziców albo opiekunów prawnych. Niepełnoletni może figurować jako przedsiębiorca, lecz wiele czynności, zwłaszcza podpisywanie umów, wymaga zgody przedstawiciela ustawowego.
Czy rejestracja firmy w CEIDG jest płatna?
Nie. Wpis do CEIDG jest bezpłatny. Płatne mogą być późniejsze elementy prowadzenia firmy, na przykład księgowość, składki, narzędzia, obsługa sklepu internetowego albo regulaminy.
Czy niepełnoletni może prowadzić działalność nierejestrowaną?
Tak, jeżeli spełnia warunki tej formy działalności, mieści się w limicie przychodów i nie działa w branży wymagającej koncesji, licencji albo specjalnego wpisu. Przy osobie małoletniej nadal trzeba brać pod uwagę zgodę rodziców przy czynnościach prawnych.
Jaki jest limit działalności nierejestrowanej w 2026 roku?
W 2026 roku limit wynosi 10 813,50 zł brutto kwartalnie. To limit przychodu, nie zysku. Koszty zakupów, materiałów czy wysyłki nie obniżają tej kwoty przy sprawdzaniu progu.
Czy rodzic odpowiada za firmę dziecka?
Nie zawsze automatycznie, ale jeśli rodzic podpisuje umowy, wyraża zgodę na zobowiązania albo działa w imieniu dziecka, powinien traktować to poważnie. W praktyce to rodzic często pomaga rozwiązać spór z klientem, kontrahentem lub urzędem.
Od czego najlepiej zacząć?
Najpierw od sprawdzenia, czy pomysł mieści się w działalności nierejestrowanej. Dopiero gdy sprzedaż staje się regularna, przychody zbliżają się do limitu albo kontrahenci wymagają normalnej firmy, warto przygotować CEIDG, księgowość i jasny podział obowiązków między niepełnoletniego a rodzica.